Bài viết từ Charles Audouin

Ngày 4/6/1886, Triều Tiên và Pháp chính thức thiết lập quan hệ ngoại giao khi ký kết Hiệp ước Hữu nghị, Thương mại và Hàng hải Pháp - Triều (Joseon–France Treaty of Amity, Commerce and Navigation). Nhân dịp này, Vua Gojong đã gửi tới Tổng thống Pháp khi đó là Sadi Carnot một món quà đặc biệt mang tên “Banhwa” – một tác phẩm thủ công mỹ nghệ tượng trưng cho lời chúc bình an và thịnh vượng dành cho quốc gia đối tác.

Di sản mang tính lịch sử này đang được lưu giữ tại Bảo tàng Nghệ thuật Châu Á Quốc gia Guimet, nay được phục dựng dưới dạng bản sao và lần đầu ra mắt công chúng tại Hàn Quốc. Nhân kỷ niệm 140 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Hàn - Pháp, triển lãm đặc biệt “Banhwa: Blossoms of Auspicious Wishes” đang diễn ra tại Điện Dondeokjeon thuộc Cung điện Deoksugung đến ngày 30/8. Triển lãm giới thiệu bối cảnh Banhwa được lựa chọn làm quà tặng ngoại giao, đồng thời khám phá ý nghĩa biểu tượng của các loài hoa, cây cối cùng kỹ thuật chế tác được thể hiện trong tác phẩm này.


Trong chuyến thăm cấp nhà nước tới Hàn Quốc của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron hồi tháng 4 vừa qua, Tổng thống Lee Jae Myung cũng đã tặng ông Macron một tác phẩm thủ công được tái hiện theo phong cách hiện đại từ Banhwa. Có thể nói tấm lòng mà Vua Gojong gửi gắm cách đây 140 năm đã được tái hiện nguyên vẹn trong hoạt động ngoại giao ngày nay.

Cục Di sản Quốc gia Hàn Quốc cho biết: “Banhwa không chỉ thể hiện lời chúc phú quý, trường thọ, thịnh vượng và hy vọng, mà còn là di sản phản ánh ý chí của thời đại trong việc tìm kiếm con đường phát triển cho đất nước giữa sức ép của các cường quốc.”

Một triển lãm khác tái hiện lịch sử ngoại giao và tình hữu nghị sâu sắc giữa hai nước đang được tổ chức tại Bảo tàng Cung điện Quốc gia trong khuôn viên Cung điện Gyeongbokgung. Triển lãm đặc biệt mang tên “Quà tặng và tư liệu: 140 năm hữu nghị Hàn Quốc - Pháp” quy tụ các món quà và thư từ được trao đổi giữa lãnh đạo Hàn Quốc và Pháp, bắt đầu từ Hiệp ước Hữu nghị, Thương mại và Hàng hải Pháp - Triều năm 1886 cho đến ngày nay.

Triển lãm này giới thiệu nhiều hiện vật quý giá, trong đó có bản gốc Hiệp ước Hữu nghị, Thương mại và Hàng hải Pháp - Triều, cùng cuốn tự điển Hàn - Pháp do các nhà truyền giáo của Hội Thừa sai Paris biên soạn. Đây được xem là cuốn từ điển Hàn - Pháp hiện đại đầu tiên trong lịch sử.

Triển lãm cũng trưng bày bộ đồ sứ Sèvres do Tổng thống Pháp Sadi Carnot gửi tặng Vua Gojong sau khi nhậm chức năm 1888, cùng những món quà đáp lễ mà nhà vua gửi sang Pháp như gốm celadon Goryeo, tác phẩm Banhwa và các đầu sách quý.

Đặc biệt, triển lãm lần đầu tiên tại Hàn Quốc giới thiệu chiếc onggi jubyeong (bình rượu bằng gốm truyền thống) mà nhà ngoại giao Pháp Charles de Montigny nhận được từ một quan chức Triều Tiên trong cuộc gặp năm 1851, trước khi hai nước thiết lập quan hệ. Khi đó, ông đến Joseon để tìm kiếm và hỗ trợ các thủy thủ trên tàu săn cá voi Narwal của Pháp bị trôi dạt vào đảo Bigeum thuộc huyện Sinan, tỉnh Jeolla.

Triển lãm còn giới thiệu nhiều món quà ngoại giao được trao đổi giữa lãnh đạo Hàn Quốc và Pháp kể từ khi Chính phủ Đại Hàn Dân Quốc được thành lập, như bát đĩa bằng bạc, đồ gốm sứ và bàn ăn truyền thống soban. Khách tham quan cũng có thể nhìn lại quá trình phát triển của quan hệ Hàn - Pháp hiện đại qua các hiện vật như hộp sơn mài khảm trai và gốm celadon khảm men do các cựu Tổng thống Roh Tae Woo và Kim Young Sam trao tặng cựu Tổng thống Pháp François Mitterrand.

Trong thời gian diễn ra triển lãm, ban tổ chức cũng tổ chức các buổi tọa đàm dành cho người lớn và chương trình giáo dục dành cho học sinh tiểu học. Triển lãm được mở cửa tại Bảo tàng Cung điện Quốc gia đến ngày 2/8, sau đó sẽ tiếp tục lưu diễn tại Phòng Lưu trữ dữ liệu của Tổng thống từ ngày 14/8 đến 13/9.

caudouin@korea.kr