Tại Phòng trưng bày Đế quốc Đại Hàn thuộc Bảo tàng Quốc gia Hàn Quốc vừa được cải tạo, khách tham quan có thể chiêm ngưỡng "Denny Taegeukgi", lá cờ Taegeukgi lớn nhất và lâu đời nhất còn được lưu giữ tại Hàn Quốc. (Ảnh: Charles Audouin / Korea.net)

Bài viết từ Oh Jung Eun và Charles Audouin

Kết cục là sự sụp đổ. Nhưng quá trình ấy không phải đều là vô nghĩa. 

Phòng trưng bày Đế quốc Đại Hàn tại Bảo tàng Quốc gia Hàn Quốc đã mở cửa trở lại từ ngày 30/7 sau khi được cải tạo. Không gian trưng bày mới khắc họa từ nhiều góc độ những trăn trở của Đế quốc Đại Hàn trong nỗ lực tìm kiếm con đường độc lập, tự chủ trước sức ép mạnh mẽ của các cường quốc đế quốc, cũng như khát vọng hiện đại hóa đất nước.

Vua Gojong, vị vua thứ 26 của triều đại Joseon, tuyên bố thành lập Đế quốc Đại Hàn vào ngày 13/10/1897. Tuy nhiên, đến năm 1910, Đế quốc Đại Hàn bị Nhật Bản tước đoạt chủ quyền và chấm dứt sau 13 năm tồn tại. Triển lãm lần này tập trung làm nổi bật những nỗ lực của Đế quốc Đại Hàn nhằm xây dựng một quốc gia độc lập, tự chủ.

(Từ trái sang, theo chiều kim đồng hồ) Kiếm nghi lễ dùng cùng lễ phục kiểu phương Tây, chân dung Hoàng đế Gojong và quốc ấn của Đế quốc Đại Hàn. (Ảnh: Bảo tàng Quốc gia Hàn Quốc)

Dù chiếm một không gian khiêm tốn, Phòng trưng bày Đế quốc Đại Hàn nằm ở tầng 1 Bảo tàng Quốc gia Hàn Quốc vẫn được bố trí với nội dung phong phú. Bước vào phòng trưng bày, du khách sẽ bắt gặp những thước phim ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) phủ kín bức tường, tái hiện sống động đám đông trong trang phục phương Tây, những chuyến tàu điện chạy giữa phố phường và khung cảnh Hanseong (Seoul) đang nhanh chóng chuyển mình thành một đô thị hiện đại. Hình ảnh về chuỗi hoạt động ngoại giao tiếp nối khi ấy khiến người xem có cảm giác như đang đứng giữa dòng lịch sử của hơn 120 năm trước.

Hiện vật đầu tiên thu hút ánh nhìn ngay tại lối vào phòng trưng bày là ngự bảo của Hoàng đế. Ngự tỷ được sử dụng khi ban chiếu lệnh của Hoàng đế cho thấy rõ vị thế mà Đế quốc Đại Hàn muốn khẳng định. Khác với ngự bảo thời Joseon có tay cầm hình rùa, ngự bảo này được chạm khắc hình rồng, biểu tượng của Hoàng đế. Chi tiết này thể hiện ý chí của Vua Gojong trong việc khẳng định Đế quốc Đại Hàn là một đế quốc độc lập.

Tấm bạc đặt móng của Tòa nhà Phủ Toàn quyền Nhật Bản tại Triều Tiên. (Ảnh: Bảo tàng Quốc gia Hàn Quốc)

Lịch sử đấu tranh chống lại sự xâm lược của đế quốc Nhật Bản cũng được tái hiện một cách nổi bật trong không gian trưng bày. “Denny Taegeukgi” là hiện vật Vua Gojong ban tặng cho Owen N. Denny, một người Mỹ từng làm cố vấn ngoại giao cho ông. Đây là lá cờ Taegeukgi lớn nhất và lâu đời nhất còn được lưu giữ tại Hàn Quốc. Taegeukgi trở nên quen thuộc với người dân sau khi được chọn làm quốc kỳ chính thức dưới thời Đế quốc Đại Hàn. Sau đó, trong thời kỳ Nhật Bản đô hộ, lá cờ được sử dụng như ngọn cờ của phong trào đấu tranh giành độc lập và dần trở thành biểu tượng của lòng yêu nước.

Tấm bạc được phát hiện bên dưới viên đá đặt móng trong quá trình tháo dỡ tòa nhà Phủ Toàn quyền Nhật Bản tại Triều Tiên, từng là trung tâm của bộ máy cai trị thuộc địa, cũng lần đầu tiên được công bố. Tại buổi giới thiệu với báo chí ngày 30/7, nhà nghiên cứu Lim Hyekyung thuộc Bảo tàng Quốc gia Hàn Quốc cho biết: “Chúng tôi trưng bày hiện vật này với mong muốn mọi người không quên giai đoạn lịch sử đen tối dưới ách đô hộ của thực dân Nhật Bản”.

Giám đốc Bảo tàng Quốc gia Hàn Quốc Yoo Hong-jun nhấn mạnh: “Do kết cục là mất chủ quyền quốc gia, lâu nay chúng ta chưa đánh giá đúng mức về Đế quốc Đại Hàn. Việc ghi nhớ những nỗ lực của Đế quốc Đại Hàn trong chủ động chuẩn bị cho bước chuyển mình của thời đại là một quá trình quan trọng để nhìn nhận đúng về khởi điểm của lịch sử cận đại Hàn Quốc”.

Toàn cảnh bên trong Phòng trưng bày Đế quốc Đại Hàn. (Ảnh: Bảo tàng Quốc gia Hàn Quốc)

cloveroh@korea.kr