Bài viết và ảnh từ Lee Ji Yae

K-content, tiêu biểu là K-pop, phim truyền hình và điện ảnh Hàn Quốc, đã vượt ra khỏi phạm vi châu Á để trở thành một hiện tượng văn hóa toàn cầu. Vậy điều gì đã giúp nội dung Hàn Quốc vượt qua rào cản ngôn ngữ và văn hóa để chinh phục khán giả trên khắp thế giới?

Thư viện Quốc gia Hàn Quốc tìm thấy câu trả lời cho câu hỏi đó từ “sách” và “tư liệu lưu trữ”. Thư viện đang đón khách tham quan triển lãm đặc biệt “Từ một cuốn sách vươn ra thế giới, K-content (K-Book to the World)” tại phòng triển lãm tầng 1, tòa nhà chính. Triển lãm kéo dài đến ngày 6/10. Được tổ chức nhân dịp Đại hội Thư viện và Thông tin Thế giới 2026 diễn ra tại Busan, triển lãm khắc họa một cách hệ thống hành trình những câu chuyện và nét văn hóa lưu giữ trong sách và tư liệu của Hàn Quốc được tái sinh thành các nội dung hiện đại, sau đó vượt qua rào cản ngôn ngữ nhờ dịch thuật để lan tỏa ra thế giới.

Đặc biệt thu hút sự chú ý là phần 2 mang tên “Từ câu chuyện đến K-content”. Tại đây, khách tham quan có thể khám phá cách mà các K-content được yêu thích trên toàn thế giới ngày nay ứng dụng những chất liệu và cảm hứng văn hóa từ các tác phẩm kinh điển và truyện dân gian của Hàn Quốc.

Loạt phim gốc Netflix “Squid Game” là một ví dụ tiêu biểu về sự kết hợp giữa các trò chơi truyền thống của Hàn Quốc và tâm lý cạnh tranh mang tính phổ quát. Triển lãm trưng bày “Trò chơi dân gian Joseon”, tư liệu ghi chép kết quả khảo sát về các trò chơi trẻ em và trò chơi dân gian trên khắp Hàn Quốc trong thời kỳ Nhật Bản đô hộ. Tư liệu này ghi lại nhiều trò chơi xuất hiện trong “Squid Game” và sau đó thu hút sự chú ý trên toàn thế giới như “Hoa Mugunghwa đã nở”, trò ném đá và trò chơi con mực. Qua đó, khách tham quan có thể tìm hiểu quá trình những trò chơi truyền thống quen thuộc được tái diễn giải thành nội dung văn hóa hiện đại.

Bộ phim truyền hình “Yêu tinh” cũng được giới thiệu là một tác phẩm xuất sắc khi diễn giải thần thoại, truyền thuyết và quan niệm về thế giới bên kia của Hàn Quốc theo cách hiện đại. Với những chủ đề mang tính phổ quát như sự bất tử và cứu rỗi, bộ phim đã nhận được sự đồng cảm của khán giả toàn cầu, đồng thời sức hút còn lan sang cả lĩnh vực nhạc phim và du lịch tại các địa điểm quay phim. Thông qua những câu chuyện về sự sống và cái chết, thế giới bên kia và sự cứu rỗi trong các thần thoại shaman giáo của Hàn Quốc như “Baridegi”, triển lãm làm sáng tỏ cội nguồn văn hóa của những yếu tố kỳ ảo mang đậm bản sắc Hàn Quốc được thể hiện trong tác phẩm.

Phần 3 “Dịch thuật và tiếng Hàn, K-content vươn ra thế giới” tập trung giới thiệu văn học Hàn Quốc đến với độc giả toàn cầu qua dịch thuật. Các bản dịch của những tác phẩm như “Người ăn chay”, “Bản chất của người” của Han Kang và “Thỏ nguyền rủa” của Bora Chung được trưng bày, qua đó cho thấy những ký ức, cảm xúc và tư tưởng đặc trưng của Hàn Quốc dần được truyền tải và đón nhận trong những nền văn hóa khác.

Triển lãm cũng nhấn mạnh rằng dòng chảy này không phải chỉ mới xuất hiện trong thời gian gần đây. Những tài liệu học ngoại ngữ từ thời Joseon cho thấy hoạt động giao lưu ngôn ngữ giữa Hàn Quốc và thế giới đã có từ lâu đời. Qua đó, triển lãm truyền tải thông điệp rằng sự lan tỏa toàn cầu của K-content ngày nay cũng được tạo nên từ nền tảng những nỗ lực bền bỉ của các dịch giả trong việc chuyển tải những câu chuyện và cảm xúc chứa đựng trong tiếng Hàn đến với các ngôn ngữ và nền văn hóa khác. 

Triển lãm còn có nhiều không gian trải nghiệm dành cho khách tham quan khá độc đáo. Với công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI), du khách có thể hóa thân thành nhân vật chính của bốn thời kỳ, từ tranh phong tục thời Joseon đến phim truyền hình Hàn Quốc hiện đại, và lưu lại những bức ảnh kỷ niệm. Một khu trải nghiệm khác cho phép khách tham quan di chuyển các con chip để tìm hiểu những quốc gia nào hiện đang vận hành Phòng Tư liệu Hàn Quốc, Học viện King Sejong, có bản dịch văn học Hàn Quốc được xuất bản hoặc có khoa tiếng Hàn tại các trường đại học.

Tại khu vực trình chiếu video vở changgeuk (nhạc kịch truyền thống Hàn Quốc) “Truyện Xuân Hương” của Đoàn Changgeuk Quốc gia và vở diễn thực cảnh “Nongae” của Đoàn kịch Hyeonjang, khách tham quan có thể cảm nhận cách tiểu thuyết cổ điển và những câu chuyện lưu truyền trong lịch sử được tái hiện dưới hình thức nghệ thuật sân khấu.

Trưởng nhóm BTS RM từng chia sẻ trong cuộc phỏng vấn với tờ El País của Tây Ban Nha vào năm 2023 rằng tiền tố “K” có thể được xem là một “nhãn hiệu cao cấp” do những người đi trước gây dựng và là “sự bảo chứng cho chất lượng”. Triển lãm lần này cho thấy giá trị gắn với chữ “K” không phải được tạo nên trong một sớm một chiều.

Triển lãm cũng làm nổi bật vai trò của thư viện trong hành trình này. Công việc sáng tạo nội dung văn hóa ngày nay có thể tìm thấy những câu chuyện mới từ các tư liệu trong quá khứ chính là nhờ có những không gian đã không ngừng thu thập và bảo tồn các tư liệu đó. Qua triển lãm, Thư viện Quốc gia Hàn Quốc đưa ra tầm nhìn về thư viện, không chỉ là nơi lưu giữ văn hóa quá khứ mà còn là một nền tảng khai mở những khả năng văn hóa mới từ kho tư liệu được tích lũy và kết nối chúng với nội dung của tương lai.

ljyhwa@korea.kr