Bài viết từ Nguyễn Thị Thái Uyên
Ảnh: Giáo sư Nguyễn Ngọc Quế

Trong bối cảnh sự quan tâm của thế giới đối với văn học Hàn Quốc ngày càng gia tăng, vai trò của đội ngũ dịch giả có khả năng chuyển ngữ các tác phẩm văn học Hàn Quốc sang nhiều ngôn ngữ khác nhau ngày càng được chú trọng. Bắt nhịp với xu hướng này, Viện Dịch thuật Văn học Hàn Quốc đang đẩy mạnh đào tạo các dịch giả tương lai thông qua nhiều chương trình đào tạo đa dạng.

Ngoài chương trình đào tạo chính quy của “Học viện Dịch thuật” dành cho 7 ngôn ngữ gồm tiếng Anh, Pháp, Đức, Tây Ban Nha, Nga, Trung Quốc và Nhật Bản, Viện Dịch thuật Văn học Hàn Quốc còn triển khai “Workshop Thực hành Biên dịch dành cho các Ngôn ngữ Đặc thù” mang đến cơ hội đào tạo cho các dịch giả tương lai thuộc những nhóm ngôn ngữ chưa nằm trong chương trình chính quy. Khởi đầu vào năm 2023 với tiếng Romania, Thụy Điển và Ba Lan, năm 2024 với tiếng Ý, năm 2025 với tiếng Việt và đến năm nay thì workshop được mở rộng sang ba ngôn ngữ là tiếng Việt, Ý và Thổ Nhĩ Kỳ.

Năm nay, “Workshop Thực hành Biên dịch dành cho các Ngôn ngữ Đặc thù” diễn ra trong ba tuần, từ ngày 13~31/7, kết hợp giữa chương trình online và các hoạt động diễn ra trực tiếp tại Seoul. Ban tổ chức hỗ trợ vé máy bay khứ hồi cùng chi phí ăn ở cho người tham gia từ nước ngoài. Những người tham gia trong nước cũng được hỗ trợ chi phí lưu trú, đi lại và ăn uống tùy theo khu vực cư trú.

Workshop tập trung vào hoạt động thực hành dịch thuật các tác phẩm văn học Hàn Quốc sang từng ngôn ngữ. Chương trình còn tổ chức bốn buổi chuyên đề với các chuyên gia nhằm giúp người tham gia hiểu sâu hơn về văn học Hàn Quốc và công việc dịch thuật. Hoạt động “Gặp gỡ tác giả” tạo cơ hội để người tham gia trực tiếp gặp gỡ, đặt câu hỏi và trao đổi ý kiến với tác giả của tác phẩm sẽ được dịch thuật. Ngoài ra còn có những chuyến tham quan nơi các thành viên được trải nghiệm thực tế về văn học và văn hóa xuất bản của Hàn Quốc qua các điểm đến như Bảo tàng In chữ nổi Paju, Thư viện Khu rừng trí tuệ và Bảo tàng Nghệ thuật Mimesis.

Workshop dành cho nhóm tiếng Việt năm nay do Giáo sư Nguyễn Ngọc Quế dẫn dắt với vai trò trưởng nhóm. Giáo sư Quế hiện công tác tại Khoa Thông biên dịch Hàn - Việt của Viện Cao học Ngôn ngữ Quốc tế và từng được trao Giải thưởng Dịch thuật của Viện Dịch thuật Văn học Hàn Quốc năm 2021 với bản dịch tiếng Việt tác phẩm “Tam Quốc Sử ký 2”.

Giáo sư Quế chịu trách nhiệm lựa chọn tác phẩm dịch, xây dựng chương trình đào tạo, xem xét bản dịch và đưa ra phản hồi riêng cho từng thành viên. Ông chia sẻ: “Đây là cơ hội tốt để tôi trực tiếp hướng dẫn các dịch giả trẻ, giúp họ tiếp cận với dịch thuật văn học và tiếp tục theo đuổi con đường này”.



Tập truyện ngụ ngôn “Hòn đá cuội” của nhà thơ Jeong Ho-Seung đã được chọn làm tác phẩm thực hành dịch thuật cho nhóm tiếng Việt. Các thành viên sẽ dịch tác phẩm sang tiếng Việt, đồng thời trực tiếp gặp gỡ nhà thơ để trao đổi và được giải đáp các câu hỏi về thế giới nghệ thuật của tác phẩm. Sau khi workshop kết thúc, các thành viên vẫn tiếp tục công việc dịch thuật, dự kiến hoàn thành bản dịch vào cuối năm nay và xuất bản ấn phẩm tiếng Việt vào năm sau.

Giáo sư Quế nhận định: “Bản dịch lần này là thành quả từ niềm đam mê và nỗ lực của các thành viên dành cho văn học Hàn Quốc và dịch thuật văn học. Công việc này có thể thực hiện được là nhờ có sự hỗ trợ tích cực của Viện Dịch thuật Văn học Hàn Quốc”.

Là 1 trong số 8 thành viên được tuyển chọn, trên tổng số 125 người đăng ký tham gia chương trình tiếng Việt của workshop năm nay, Nguyễn Thị Hải Yến chia sẻ: “Tôi tâm đắc nhất với chương trình ‘Gặp gỡ tác giả’. Việc được trực tiếp nghe nhà thơ Jeong Ho-Seung chia sẻ về tác phẩm đã giúp ích cho tôi rất nhiều trong quá trình tìm hiểu và chuyển ngữ tác phẩm”. Cô nói thêm: “Tôi cũng rất trân trọng cơ hội nhận được những góp ý từ thầy Nguyễn Ngọc Quế, nhờ đó tôi có thể nâng cao chất lượng bản dịch”.

Trong thời gian tới, Viện Dịch thuật Văn học Hàn Quốc sẽ tiếp tục tổ chức workshop tập trung vào các quốc gia thuộc nhóm ngôn ngữ đặc thù có nhu cầu ngày càng cao đối với văn học Hàn Quốc, nhằm phát hiện và bồi dưỡng những tài năng dịch thuật giàu tiềm năng.

uyen81@korea.kr