Bài viết = Phóng viên danh dự Korea.net<font color="#4f81bd"> Vũ Đỗ Hải Hà</font>

Như bao quốc gia Châu Á khác, Hàn Quốc trong lịch sử cũng khai sinh ra rất nhiều vĩ nhân. Những con người ấy đã dành cả cuộc đời đấu tranh giành quyền lợi, đứng về phía nhân dân. Do đó, chúng ta hiểu phần nào được ngày nay người Hàn Quốc vẫn tôn kính, nhớ tới công đức của họ. Cùng mình đến với vùng Gyeongsangnam-do tìm hiểu về hai nhân vật lịch sử có tư tưởng bác ái dành cho chúng sinh là học giả Nammyeong Josik và tướng Kwak Jae-woo nhé!

Nammyeong Josik (1501-1572), một học giả Tân Nho giáo sống trong triều đại Joseon. Ông sinh ra ở ấp Oeto-ri, xã Samga-myeon, huyện Hapcheon-gun, tỉnh Gyeongsangnam-do. Nammyeong Josik hay được mang ra so sánh với học giả nổi tiếng cùng thời là Togye Yi Hwang vì hai ông cùng chọn cách sống tránh xa chốn quan trường, dành mọi tâm tư cho dân chúng.



Ông vượt qua kì thi tuyển quan chức vào năm 20 tuổi. Nhưng thật không may khi vào năm 1519 diễn ra cuộc thanh trừng các học giả Nho giáo, gia đình người chú của ông cùng cha ông là học giả Cho Eon-hyeong bị cách chức. Tình hình lúc ấy quá bi đát nên ông đã lui về sống cuộc đời ẩn dật, tư tưởng của ông thay đổi kể từ khi đọc tác phẩm của Xu Heng (học giả đời nhà Nguyên, Trung Quốc) tập trung thực hiện mục tiêu mà bản thân đặt ra. Ông theo đuổi sự tôn trọng và công lý, thực hành triệt để tự chủ trong những việc làm hằng ngày.

Sau khi cha ông qua đời vào năm 1526, để tang xong cho cha, ông cùng gia đình chuyển đến Gimhae, nơi đây ông cho xây dựng nhà đọc sách có tên Sanhaejeong. Đến năm 48 tuổi, ông trở lại quê hương viếng tang mẹ, đồng thời xây dựng Noeryongjeong (Lôi Long Đình) để nghiên cứu và dạy học. Từ “Noeryong” bắt nguồn bởi “Sigeoiyonghyeon - Yeonmukiroeseong” (Ý nghĩa: để phát ra tiếng sấm thì phải lặn thật sâu, muốn hóa rồng thì phải lặng như biển). Hai mô hình giáo dục “Sinmyeongsado” và “Eulmyosajikso” được Nammyeong Josik áp dụng nhằm phát triển nhân cách toàn diện của con người, nhấn mạnh tầm quan trọng các giá trị xã hội thông qua rèn luyện bản thân.



Ngay bên phải cạnh Noeryongjeong là học viện Nho giáo Yongamseowon. Được xây dựng vào năm 1576 sau cuộc thảo luận của một số học giả như Noh Heum, Song Heechang, nó có tiền thân là Hoesanseowon – từng bị cháy trong chiến tranh Imjin (1592-1598). Sau đó, năm 1601 được xây dựng lại, vì Hoesanseowon khá nhỏ hẹp nên các học giả quyết định dời nó ra trước sông Hwanggang. Đến năm 1609, nó được đổi tên thành Yongamseowon. Tại đây có tượng đài tưởng nhớ đến Nammyeong Josik với kích thước ngang 80 cm, dài 180 cm, rộng 25 cm cùng biểu tượng “thái cực” trên bia mộ, chân bia hình chú rùa, bản khắc tấm bia này được viết bởi học giả Tân Nho giáo Wooam Song Si-yeol (1607-1689).

Vào thời kì Nhật Bản xâm lược năm 1592, nhiều nhân viên y tế bị sa thải. Dựa trên những chỉ trích mà Nammyeong Josik đưa ra cộng với niềm tin vào việc cần thiết phải quản lý nhà nước, làm giảm bớt đau khổ cho người dân. Danh tiếng của ông vang danh khắp nước, vì thế triều đình quyết định mời ông về kinh đô bổ nhiệm chức vụ quan trọng trong chính phủ. Nhưng trái với sự mong đợi, ông đã từ chối lời đề nghị làm quan tại thị trấn Danseong vào năm 1555. Ông đã trình lên một bức thư yêu cầu vua Myeongjong rút lại lời đề nghị này, đồng thời truyền tải niềm tin không hề bị dập tắt về việc chấm dứt tham nhũng, ông lên án quyền lực thối nát của vua Myeongjong qua giọng văn đanh thép:

“Thậm chí nếu Thái hậu có chu đáo đến đâu Bà ấy cũng chỉ là một góa phụ trong cung cấm Người chỉ đơn thuần là đứa bé mồ côi của vị vua trẻ mà thôi” (lược dịch từ bức thư từ chối đề nghị chức vụ đã được trình lên vua Myeongjong)

Vào những ngày tháng cuối đời Nammyeong Josik chuyển đến Sancheonjae, nơi ông theo đuổi và hoàn thiện việc học của mình. Ngôi nhà xây dựng vào năm thứ 16 đời vua Myeongjong (1561), đến năm thứ 18 đời vua Sunjo (1818) thì được cải tạo lại, có thiết kế gồm 2 phòng phía trước và 2 phòng bên, trong sân Sancheonjae là cây mai do đích thân Nammyeong Josik trồng khi ông 61 tuổi. Hằng năm những đóa hoa này nở rộ rực rỡ như biểu hiện phẩm chất và con người Nammyeong Josik.

Ngoài ra khoảng sân của Sancheonjae cũng điểm xuyết thêm những cây gai với tán lá rộng, phát triển mạnh mẽ tăng thêm sự thơ mộng cho khung cảnh. Cụm từ “sanchae” liên quan đến Daechukgwae trong “Juyeok” chỉ ra lý tưởng về việc kỷ luật bản thân bằng sự chân thành, thái độ kiên định, tích lũy những hành động tốt. Cụm từ còn làm sáng tỏ con đường mà các học giả hướng tới “giữ cho mình sự liêm khiết, sự siêng năng, tránh xa chuyện thế gian, tự rèn luyện nhân tâm để xây dựng kỷ cương”.

Tư tưởng Nammyeong Josik đeo đuổi vẫn được truyền từ đời này qua đời khác. Chúng ta có thể kể đến tướng Kwak Jae-woo, một môn đệ xuất sắc của Nammyeong Josik, ông đã biến chính nghĩa thành hành động, tiếp nối sự nghiệp “vì dân phục vụ” mà Nammyeong Josik coi trọng.



Tướng Kwak Jae-woo (1552-1617) hay còn gọi là “Tướng quân áo đỏ” (cái tên này xuất phát từ trang phục của ông khi chiến đấu trong chiến tranh Imjin), ông sinh ra tại ấp Segan-ri, xã Yugok-myeon, huyện Uiryeong-gun, tỉnh Gyeongsangnam-do có xuất thân quý tộc, nhưng ông lại sở hữu tinh thần yêu nước nhiệt thành. Ngày 13/04/1592, ông là người khởi xướng, tập hợp quân chính nghĩa trong vòng chỉ 9 ngày kể từ sau ngày 22, đứng lên chống Nhật Bản xâm lược, ông nói: “không thể giao nhiệm vụ bảo vệ đất nước cho quan lại được”. Lợi dụng vị thế địa lý xung quanh đường Uiryeong, đội quân của ông đã giành chiến thắng vang dội, mang lại sĩ khí tiếp thêm động lực cho người dân, mặc dù vũ khí thời kì ấy rất thô sơ. Ngày nay tại đền Chungiksa, chúng ta dễ dàng quan sát được tấm bia tưởng niệm vị đại tướng quả cảm này. Đi bộ về phía trái cổng Chungui, bạn sẽ thấy Chunguigak, một điện thờ lộng lẫy đặt các bài vị tướng Kwak jae-woo cùng những nhà lãnh đạo xuất sắc khác của Hàn Quốc.

Đền Chungiksa nổi tiếng với khu vườn tráng lệ, thu hút tầm nhìn khách tham quan là những cây tuyết tùng, cao 8,5 m, thân rộng 3 m, ước tính được 500 năm tuổi. Ngay lối vào ngôi làng lịch sử có một cây zelkova, trên cây này từng được tướng Kwak Jae-woo treo một cái trống nhằm tập hợp quân chính nghĩa. Nó có tên Hyun Go-soo xuất phát từ việc chiêu quân và huấn luyện quân của ông trong khi chơi trống. Mỗi năm vào 22/04, lễ hội tái hiện không khí đội quân chính nghĩa của tướng Kwak Jae-woo lại diễn ra. Trước đó ngày 21/04, Hyun Go-soo được làm nghi lễ rước đuốc, ngọn đuốc sẽ cho di chuyển xung quanh chiến trường trước đây mà tướng Kwak Jae-woo tham chiến (theo nhà diễn giải văn hóa Kim Ok Ja).



Quanh chiến trường Jeongamin, người ta kể lại rằng Kwak Jae-woo đã phục kích quân địch bằng những cọc gỗ cắm dưới lòng sông Nakdong, chờ tới khi thuyền địch tràn vào, ông ra lệnh cho bắn những mũi tên châm lửa, quân Nhật dính bẫy, vỡ trận tan tác, tạo nên chiến thắng oanh liệt cho đội quân của ông. Điều này làm mình nhớ tới trận chiến Ngô Quyền chống quân Nam Hán trên sông Bạch Đằng hay chiến tranh Nguyên Mông - Đại Việt lần 3, Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn cũng dùng kế tương tự trên sông Bạch Đằng giành thắng lợi vang dội. Vì thế công trình tên Uiryeong Bodeokgak được xây dựng năm 1785 nhằm tưởng nhớ công lao đóng góp của tướng Kwak Jae-woo trong trận chiến này, bản khắc tấm bia đá ghi nhận chiến tích của Kwak Jae-woo sáng tác bởi Chae Je-gong (1720-1799), một quan chức dân sự cuối thời Joseon.



Kwak Jae-woo trải qua những năm cuối đời ở Mangwoojeong. Băng qua con đường nông thôn yên tĩnh, phía trước là con sông Nakdong uốn lượn, Mangwoojeong hiện lên là ngôi nhà ngói ba gian tám mái từng bị phá hủy trong chiến tranh Triều Tiên, năm 1972 nó được con cháu dòng họ Byeokjin Lee cải tạo (người sáng lập là Lee Chong-eon, tức tướng quân Byeokjin ở triều đại Goryeo). Đến năm 1979 một lần nữa Mangwoojeong hoàn toàn phục dựng lại kĩ hơn. Cái tên Mangwoojeong có ý nghĩa “Tôi sẽ sống mà không phải lo lắng về điều gì”. Nếu cảm thấy mệt mỏi bạn hãy thử trải qua những giờ phút tại Mangwoojeong như tướng Kwak Jae-woo: quẳng gánh lo âu, thoát khỏi cuộc sống bão táp, chỉ an yên đọc sách ngắm hoàng hôn, chắc chắn tâm hồn sẽ nhanh chóng được chữa lành và thanh thản hơn đấy!

Những con người vĩ đại ngày ấy đã đi xa nhưng di sản văn hóa họ để lại cho con cháu thì không gì có thể so sánh được, tinh thần và tư tưởng chân thành, thái độ kiên định, chăm lo rèn luyện bản thân vẫn được người Hàn coi trọng, phát huy, răn dạy thế hệ trẻ đến tận ngày nay. Một lần đến với vùng Gyeongsangnam-do thì đừng quên ghé thăm những địa điểm lịch sử gắn liền tên tuổi của Nammyeong Josik hay tướng Kwak Jae-woo bạn nhé!

(Nguồn ảnh:
K-HERITAGE.TV, Quỹ Di sản Văn hóa Hàn Quốc, Cục Di sản Văn hóa Hàn Quốc
http://www.k-heritage.tv/vod/embed/Mzc4LDE2OTU1)

hrhr@korea.kr

* Bài viết này đã được viết bởi một phóng viên danh dự của Korea.net. Đoàn phóng viên danh dự chúng tôi có mặt ở khắp nơi trên thế giới, và họ luôn nỗ lực để chia sẻ tình yêu và lòng nhiệt huyết đối với tất cả mọi thứ của Hàn Quốc với Korea.net.