Bài viết từ Lee Jeong Woo

Tại lớp học AI và kỹ năng số của Trung tâm Phúc lợi Người cao tuổi Gomdallae (quận Gangseo, Seoul) ngày 28/5, các học viên lớn tuổi đang chăm chú theo dõi màn hình điện thoại để làm quen với trí tuệ nhân tạo và công nghệ số. Những bàn tay từng lúng túng trước các thao tác xa lạ giờ đây đã tự tin chuyển động theo từng lời hướng dẫn. Khi buổi học tiếp diễn, tiếng cười và những câu hỏi trao đổi ngày càng rộn ràng. Nỗi e ngại trước công nghệ mới dần nhường chỗ cho sự hứng thú khám phá và niềm vui học tập.

Từ nỗi e ngại về kỹ thuật số đến niềm vui học tập

Bà Lee Eun-jung (75 tuổi) đã đến trung tâm đều đặn trong nhiều năm để tham gia các khóa học kỹ năng số và trí tuệ nhân tạo (AI). Ban đầu, bà tìm đến đây để học cách sử dụng máy tính xách tay và điện thoại thông minh. Thế nhưng giờ đây, bà đã có thể thành thạo sử dụng các công cụ AI tạo sinh như Google Gemini trong cuộc sống hằng ngày. Bà dùng AI để chỉnh sửa những bức ảnh chụp trong các chuyến du lịch và biến chúng thành video, đồng thời dễ dàng tìm đường ở những nơi xa lạ nhờ ứng dụng bản đồ trên điện thoại. Mỗi khi có điều gì thắc mắc, AI luôn là nơi bà tìm đến đầu tiên để hỏi.

Bà cho biết: “Lúc đầu, trí tuệ nhân tạo và công nghệ số còn khá xa lạ với tôi, nhưng dần dần đã trở thành một phần của tôi. Bây giờ AI giống như cánh tay phải của tôi vậy”. Tôi làm ảnh chuyến du lịch thành video rồi gửi cho con gái, con tôi xem xong bảo: ‘Mẹ ơi, tuyệt quá!’ Mỗi lần như thế tôi lại càng có thêm động lực để học hỏi,” bà cười bày tỏ sự hài lòng.

Việc học kỹ năng số cũng làm thay đổi cách giao tiếp với gia đình. Bà chia sẻ: “Giờ đây khi con trai gọi điện và bảo ‘Mẹ vào màn hình này rồi xem giúp con cái này’, tôi có thể làm theo ngay lập tức.” Bà nói thêm: “Mỗi khi các con khen ‘Mẹ giỏi quá!’, tôi cảm thấy rất tự hào.”

Là người mới bắt đầu tham gia lớp học gần đây, ông Kim Eun-seok (69 tuổi), chỉ tình cờ biết đến thế giới số sau khi ghé thăm trung tâm và trải nghiệm thiết bị quản lý sức khỏe bằng AI cùng bài kiểm tra tính cách. Ông cho biết: “Ban đầu tôi còn không biết có những nơi như thế này.” Ông nói thêm: “Thật thú vị khi có thể đo tình trạng sức khỏe và nhận kết quả ngay trên điện thoại di động.”

Ông cũng kể lại những tình huống bối rối khi sử dụng thiết bị kỹ thuật số. “Tôi từng lúng túng vì bấm nhầm món trên ki-ốt tự gọi món ở cửa hàng hamburger. Có lần ở nhà hàng, tôi đặt nhầm nên được mang ra tới hai phần ăn,” ông nói. Những trải nghiệm khi đối mặt với rào cản số lại trở thành động lực mới đối với ông. Ông chia sẻ: “Sau khi tiếp xúc với AI, tôi có thêm rất nhiều điều muốn tìm hiểu.” Ông khẳng định: “Tôi nhận ra mình không thể không biết về những công nghệ này. Vì vậy, tôi sẽ tiếp tục học hỏi và sử dụng chúng để theo kịp những thay đổi của thời đại.”

Đưa kiến thức AI đến gần hơn với mọi người

Lớp học AI và kỹ thuật số là nơi đào tạo miễn phí dành cho người dân gặp khó khăn trong việc sử dụng công nghệ số. Tại đây có nhiều chương trình đào tạo, từ các kỹ năng số cơ bản như sử dụng điện thoại thông minh, ki-ốt tự gọi món (kiosk) đến cách ứng dụng trí tuệ nhân tạo tạo sinh (Generative AI). Mô hình này kết hợp chặt chẽ giữa lớp học về kỹ năng AI cơ bản và kỹ năng số trong đời sống hằng ngày, khu tư vấn đánh giá năng lực học viên và đề xuất khóa học phù hợp, cùng không gian trải nghiệm nơi người học có thể trực tiếp sử dụng robot AI và các thiết bị thông minh phục vụ cuộc sống.

Năm nay, chương trình học AI và kỹ thuật số tập trung vào việc xây dựng mạng lưới đào tạo gắn với thực tế địa phương và tăng cường giáo dục theo nhu cầu của từng cá nhân. Các trung tâm tích hợp đào tạo, trải nghiệm và tư vấn sẽ được vận hành tại những địa điểm trọng điểm trên cả nước. Đồng thời, chương trình sẽ mở rộng các lớp học lưu động đến tận các đơn vị hành chính cơ sở như eup (thị trấn), myeon (xã) và dong (phường) nhằm giúp mọi người dân có thể tiếp cận giáo dục AI ngay tại nơi sinh sống. Dựa trên nhu cầu cá nhân và kết quả đánh giá năng lực, trợ lý học tập AI và kỹ thuật số sẽ thiết kế lộ trình học phù hợp cho từng người, đồng thời đề xuất các công cụ và chức năng AI cần thiết.

Chương trình đào tạo cũng được chia thành nhiều cấp độ khác nhau phù hợp với năng lực của người học. Ở khóa nhập môn, học viên được tìm hiểu về khái niệm AI, xu hướng phát triển, cách sử dụng cơ bản cũng như các vấn đề về đạo đức và trách nhiệm khi ứng dụng AI. Sau đó, người học có thể tiếp tục tham gia các khóa cơ bản, ứng dụng trong đời sống, nâng cao và chuyên đề. Nội dung đào tạo tập trung vào những kỹ năng có thể áp dụng ngay trong cuộc sống và công việc như trò chuyện với AI, tóm tắt văn bản, quản lý lịch trình, nhận diện thông tin sai lệch, sáng tạo nội dung và phân tích dữ liệu.

Lớp học AI và kỹ thuật số đang dần phát triển vượt ra ngoài vai trò của một nơi truyền đạt kiến thức để trở thành một cộng đồng gắn kết, nơi mọi người vừa học công nghệ mới vừa giao lưu, chia sẻ với nhau. Học viên Lee cho biết: “Mỗi lần học được điều gì mới ở đây, tôi có cảm giác mình trở nên thông minh hơn và trẻ ra.”

Học viên Kim thì đặt ra mục tiêu cụ thể là thử sáng tác âm nhạc bằng AI. “Tôi rất ấn tượng khi thấy một người quen dùng AI để tạo nhạc rồi đăng lên YouTube. Tôi cũng muốn tạo ra những bản nhạc mà mình yêu thích bằng AI.”

Lớp học kỹ thuật số không chỉ là nơi dạy công nghệ mà còn trở thành cầu nối giúp mọi người kết nối lại với thế giới. Sự ngần ngại trước chiếc điện thoại thông minh dần được thay thế bằng sự tự tin trong việc tìm kiếm thông tin, còn nỗi sợ hãi khi đứng trước ki-ốt tự gọi món đã chuyển thành niềm vui học hỏi. Như lời học viên Lee chia sẻ: “Mỗi khi có điều gì thắc mắc, giờ tôi lại đến đây”, AI đang từng bước trở thành người bạn đồng hành, giúp những người từng gặp khó khăn trong môi trường số có cuộc sống phong phú, tự tin và vững vàng hơn.

b1614409@korea.kr