Từ năm 2009, Cục Phát triển Nông thôn Hàn Quốc đã dồn lực phát triển giống “ngựa cưỡi RDA” nội địa Hàn Quốc. (Ảnh = Viện Khoa học Chăn nuôi Quốc gia, Cục Phát triển Nông thôn Hàn Quốc).

Bài viết từ Lee Jihae
Ảnh = Viện Khoa học Chăn nuôi Quốc gia, Cục Phát triển Nông thôn Hàn Quốc

Giống ngựa cưỡi “mạnh mẽ và tao nhã” do Hàn Quốc tự phát triển đang đến gần với người dân.

Giống “ngựa cưỡi RDA” do Viện Khoa học Chăn nuôi Quốc gia thuộc Cục Phát triển Nông thôn Hàn Quốc dày công phát triển trong hơn 16 năm đã chính thức được tăng tốc nhằm đưa cưỡi ngựa kiểu Hàn đến gần hơn với công chúng. Sự xuất hiện của ngựa cưỡi RDA đánh dấu bước chuyển mình của ngành ngựa Hàn Quốc từ “xem đua ngựa” sang “trải nghiệm cưỡi ngựa”. Đây cũng là nền tảng để tạo nên một hệ sinh thái thể thao kiểu Hàn phù hợp với thể trạng và đặc điểm của người Hàn.

Các quốc gia có ngành đua ngựa và cưỡi ngựa cùng phát triển đã và đang nuôi dưỡng một cách có hệ thống các giống ngựa chuyên dụng cho từng mục đích như ngựa biểu diễn nghệ thuật, ngựa phục hồi chức năng, ngựa thi đấu sức bền. Trong khi đó, Hàn Quốc xưa nay chỉ tập trung phát triển về đua ngựa mà không có giống ngựa cưỡi riêng, dẫn đến sự phát triển tách rời giữa ngành đua ngựa và cưỡi ngựa.

Giải pháp thực chất để giải quyết tình trạng này và hoàn thiện mô hình cưỡi ngựa kiểu Hàn chính là tạo ra ngựa cưỡi RDA. Từ năm 2009, Cục Phát triển Nông thôn Hàn Quốc đã dồn lực phát triển giống ngựa cưỡi RDA. Tên giống được đặt theo tên viết tắt tiếng Anh của Cục Phát triển Nông thôn Hàn Quốc (Rural Development Administration). Mục tiêu chính là tạo ra giống ngựa cưỡi nội địa tối ưu cho thể trạng và môi trường sinh hoạt của người Hàn Quốc.

Ngựa cưỡi RDA đang gặm cỏ tại đảo Jeju. (Ảnh = Viện Khoa học Chăn nuôi Quốc gia, Cục Phát triển Nông thôn Hàn Quốc)

Ngựa cưỡi RDA là kết quả lai tạo từ nguồn gen bản địa là ngựa Jeju với ngựa Thuần Chủng (ngựa Thoroughbred). Mục tiêu cốt lõi là tạo ra giống ngựa cỡ trung mang lại cảm giác thoải mái nhất cho người Hàn, nằm giữa ngựa Thuần Chủng cỡ lớn và ngựa Jeju cỡ nhỏ.

Chiều cao trung bình của ngựa cưỡi RDA trưởng thành (tính từ mặt đất đến vị trí yên ngồi) hiện tại đạt 141,5 cm. Giống ngựa này được định hướng đạt chiều cao từ 145 cm đến 150 cm, vừa giảm bớt cảm giác đồ sộ của ngựa nhập khẩu (trung bình từ 162 cm đến 167 cm), vừa khắc phục hạn chế về kích thước của ngựa Jeju (trung bình từ 115 cm đến 125 cm). Quá trình điều chỉnh chi tiết chiều cao của giống ngựa đang bước vào giai đoạn tối ưu hóa.

Sự thay đổi về hình thể sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng tiếp cận việc cưỡi ngựa. Ngựa nhập khẩu thường khó cưỡi đối với người mới bắt đầu hoặc trẻ em, việc chăm sóc cũng khá phức tạp. Ngược lại, ngựa cưỡi RDA là giống ngựa mà thanh thiếu niên và phụ nữ đều có thể cưỡi dễ dàng. Đây là điều kiện phù hợp cho các hoạt động cưỡi ngựa thường ngày, cũng như cho mục đích giáo dục và trải nghiệm.

Việc nghiên cứu không chỉ dừng lại ở ngoại quan và hình thể, Cục Phát triển Nông thôn Hàn Quốc còn đang triển khai song song các nghiên cứu di truyền nhằm tạo ra màu lông được ưa chuộng như đen hoặc loang đen trắng. Đặc biệt, giống ngựa này được đánh giá cao về khả năng di truyền đặc tính hiền lành và nhẫn nại, những yếu tố then chốt của ngựa cưỡi trong sinh hoạt thường ngày, hoàn toàn phù hợp với tiêu chí của một “giống ngựa dễ cưỡi”.

Việc đưa ngựa cưỡi RDA vào sử dụng trong thực tế đã bắt đầu được triển khai. Tháng 12/2025, hai con ngựa cưỡi RDA đã được bàn giao cho Đội cảnh sát cưỡi ngựa thuộc Lực lượng Cảnh sát Tự quản Jeju. Chúng sẽ phụ trách tuần tra khu du lịch, hướng dẫn trật tự giao thông và bảo đảm an toàn khu vực. Hiện tại, cả hai đang được huấn luyện để thích nghi với tiếng ồn đô thị, phản ứng của đám đông và môi trường tuần tra.

Viện Khoa học Chăn nuôi Quốc gia sẽ tổng hợp dữ liệu hành vi của ngựa trong quá trình này để kiểm chứng khả năng ứng dụng của chúng. Trên cơ sở đó, phạm vi sử dụng ngựa cưỡi RDA sẽ được mở rộng sang các lĩnh vực công cộng, du lịch và sinh hoạt.

Bước sang năm Bính Ngọ 2026, ngựa cưỡi RDA càng nhận được nhiều sự chú ý hơn. Đây không đơn giản chỉ là việc phát triển một giống ngựa, mà đó còn là nỗ lực xây dựng một chuẩn mực mới cho ngành ngựa Hàn Quốc, thoát khỏi sự phụ thuộc vào ngựa nhập khẩu. Giống ngựa cưỡi RDA đang từng bước chứng minh cho khả năng chuyển dịch trọng tâm của ngành từ đua ngựa sang các lĩnh vực sinh hoạt và công cộng.

jihlee08@korea.kr