Trong bối cảnh khủng hoảng dân số hiện tại, một tín hiệu hy vọng tuy nhỏ nhưng rõ nét đã xuất hiện. Số trẻ em sinh ra trong năm 2025 đã tăng 6,8% so với năm trước đó, cho thấy xu hướng phục hồi. Korea.net mang đến loạt bài viết gồm 3 kỳ, nhằm giới thiệu đến độc giả những nét đặc trưng trong văn hóa sinh con của Hàn Quốc và phân tích các chính sách của Chính phủ đã tạo ra sự thay đổi có ý nghĩa để ứng phó với tình trạng “tỷ lệ sinh siêu thấp”.
Ảnh chụp phòng giữ trẻ tại các cơ sở “Nhà trẻ chăm sóc khẩn cấp qua đêm Yangcheon”, được chính quyền quận Yangcheon, Seoul mở rộng lên 27 điểm nhằm khắc phục tình trạng thiếu hụt dịch vụ trông trẻ đột xuất. Từ năm nay, các bé là học sinh tiểu học cũng có thể cùng sử dụng dịch vụ. (Nguồn: Văn phòng Quản lý Quận Yangcheon)
Bài viết từ Hong Angie
Khoảng 250.000 trẻ chào đời mỗi năm đang thắp lên hy vọng mới cho xã hội. Chính phủ Hàn Quốc đang tập trung nguồn lực để duy trì đà phục hồi sinh, đồng thời chuyển trọng tâm chính sách từ “cá nhân” sang “trách nhiệm của Nhà nước” nhằm giải quyết các vấn đề cốt lõi như gián đoạn sự nghiệp, chi phí cao, nuôi con một mình và thiếu hụt dịch vụ chăm sóc.
Luật hóa chế độ nghỉ thai sản và nghỉ chăm con
Thay đổi nổi bật nhất là chế độ nghỉ thai sản và nghỉ chăm con. Khác với một số quốc gia còn thiếu quy định bắt buộc ở cấp liên bang, Hàn Quốc đã luật hóa chế độ nghỉ thai sản và nghỉ chăm con có hưởng lương, qua đó bảo đảm đầy đủ quyền lợi của người lao động.
Lao động nữ có thể nghỉ thai sản tổng cộng 90 ngày, bao gồm cả trước và sau khi sinh. Trong thời gian này, người lao động được hưởng 100% mức lương thông thường, tuy nhiên trợ cấp từ bảo hiểm việc làm giới hạn ở mức tối đa 2,2 triệu won/tháng đối với trường hợp sinh một con.
Sau khi kết thúc thời gian nghỉ thai sản, người lao động có thể tiếp tục nghỉ chăm con. Từ năm nay, nhằm giảm bớt áp lực tài chính trong thời gian nghỉ, chính phủ đã bãi bỏ cơ chế “chi trả sau”. Theo đó, thay vì giữ lại 25% trợ cấp và chỉ chi trả sau 6 tháng kể từ khi quay lại làm việc, toàn bộ khoản trợ cấp sẽ được thanh toán hàng tháng, giúp giảm gánh nặng chi phí sinh hoạt cho các gia đình.
Chế độ “Nghỉ chăm con 6+6 cho cha mẹ”, nhằm khuyến khích cùng tham gia nuôi dạy con, được xem là một bước đột phá. Khi cha mẹ có con dưới 18 tháng tuổi cùng lúc hoặc lần lượt nghỉ chăm con, mỗi người sẽ được hưởng 100% mức lương thông thường trong 6 tháng đầu. Nếu cả hai vợ chồng đều sử dụng đủ 6 tháng, tổng số tiền nhận được có thể lên tới 39 triệu won. Chính sách này đang phát huy hiệu quả như một “tấm đệm an toàn” tài chính trong giai đoạn đầu nuôi con.
Ngoài ra, việc giảm 2 giờ làm mỗi ngày trong giai đoạn đầu và cuối thai kỳ, hay 20 ngày nghỉ có lương cho người phối ngẫu cũng góp phần giải quyết tình trạng “một mình nuôi con” ở giai đoạn đầu.
Triển lãm đặc biệt “Sinh con – niềm vui chung của mọi nhà” đang diễn ra tại Bảo tàng Dân gian Quốc gia Hàn Quốc, quận Jongno, Seoul. Tại đây trưng bày “huy hiệu hồng (Pink Badge)” hỗ trợ phụ nữ mang thai trong việc di chuyển, “ghế ưu tiên” trên phương tiện giao thông công cộng và “thẻ Hạnh phúc Quốc dân” – biểu tượng của hỗ trợ tài chính. (Ảnh: Park Daejin / Korea.net)
Hỗ trợ tiền mặt xuyên suốt từ khi sinh ra đến tuổi đi học
Văn hóa thể hiện sự quan tâm một cách tinh tế và các chính sách bảo đảm quyền di chuyển cho phụ nữ mang thai cũng khá nổi bật. Đối với những thai phụ ở giai đoạn đầu, khi việc mang thai chưa thể hiện rõ bên ngoài, “huy hiệu hồng dành cho phụ nữ mang thai” do trạm y tế cấp và “ghế ưu tiên cho thai phụ” trên phương tiện giao thông công cộng thể hiện sự quan tâm của xã hội Hàn Quốc. Thành phố Seoul hỗ trợ mỗi thai phụ 1 triệu won cho chi phí đi lại dưới dạng voucher.
Hỗ trợ tiền mặt trực tiếp cũng được mở rộng. Khoản trợ cấp một lần qua “phiếu hỗ trợ lần đầu gặp gỡ” chu cấp 2 triệu won cho con đầu và 3 triệu won từ con thứ hai trở đi, giúp giảm gánh nặng chi phí nuôi con ban đầu. “Trợ cấp cho cha mẹ” hỗ trợ 1 triệu won/tháng cho trẻ dưới 1 tuổi và 500.000 won/tháng cho trẻ 1 tuổi. Ngoài ra, “trợ cấp trẻ em” 100.000 won/tháng, trước đây áp dụng cho trẻ đến khi đủ 9 tuổi, nay đã được mở rộng đến 13 tuổi (hết lớp 6 tiểu học). Mục tiêu là cùng chia sẻ chi phí nuôi con với các gia đình.
Chương trình “K-Bodeum 6000” của tỉnh Gyeongsangbuk-do, cung cấp dịch vụ chăm sóc miễn phí quanh năm, không nghỉ ngày nào. Chương trình đang nhận được phản hồi tích cực khi góp phần giải quyết sự thiếu hụt về dịch vụ chăm sóc đối với các hộ gia đình có cha mẹ cùng đi làm, làm việc theo ca hoặc kinh doanh tự do. (Ảnh: Chính quyền tỉnh Gyeongsangbuk-do)
Hệ thống chăm sóc từ trường học đến cộng đồng, hoạt động cả ban đêm
Không có dịch vụ chăm trẻ khi cha mẹ chưa tan làm – nỗi lo của các gia đình có cha mẹ đều đi làm – đang dần được giải quyết nhờ hạ tầng ngày càng hoàn thiện. Mô hình “trường học Neulbom”, kết hợp giữ trẻ và chương trình ngoại khóa tiểu học, đã được mở rộng trên toàn quốc. Học sinh nhỏ tuổi được dạy dỗ và chăm sóc ngay trong khuôn viên trường. Nếu phụ huynh có nhu cầu, có thể gửi trẻ đến 8 giờ tối.
Đối với các gia đình có trẻ nhỏ, các “nhà trẻ ngoài giờ” hoạt động đến nửa đêm cùng với các cơ sở chăm sóc trọng điểm trở thành chỗ dựa vững chắc. Từ năm nay, dịch vụ “chăm sóc ban đêm cho học sinh tiểu học” (6–12 tuổi) cũng được tăng cường hơn nữa để hỗ trợ các bậc phụ huynh.
Chính phủ cũng chuẩn bị phương án ứng phó với các tình huống khẩn cấp khi người giám hộ cần giúp đỡ đột xuất. Từ tháng 3, Bộ Y tế và Phúc lợi đã đưa vào vận hành số điện thoại tổng đài (1522-1318) chuyên cung cấp thông tin về các cơ sở chăm sóc. Khi phải về nhà muộn do làm thêm giờ hoặc công việc mưu sinh, chỉ với một cuộc gọi, phụ huynh có thể nhanh chóng tìm được cơ sở gần nhà để gửi con an toàn. Chính sách này được đánh giá là “tuyến phòng thủ cuối cùng” mang tính thiết thực trong chăm sóc trẻ.
Những chính sách này không chỉ nhằm nâng tỷ lệ sinh mà còn thể hiện quyết tâm mạnh mẽ trong việc đưa hệ thống chăm sóc trẻ em do Nhà nước đảm trách đi vào thực tiễn.
shong9412@korea.kr
![[RE:BORN Korea] ① Văn hóa sinh nở xưa và nay](/upload/content/image/dd2642f75545427fbd1bae09cb68b7e5_20260408092054.jpg)